Dünyanın En Yüksek Dağları

Dünyadaki 14 adet 8.000 metre üzeri zirvenin yüksekliğini, göreli yüksekliğini (prominence), ilk tırmanış tarihini ve zirvede hava basıncının deniz seviyesine göre yüzdesini karşılaştır.

Zirveler (yüksekliğe göre sıralı)

DağYükseklikGöreli yükseklikSıradağ / ülkeİlk tırmanışİlk kış tırmanışıZirvede basınç
Everest8.849 m8.849 mHimalaya · Nepal, Çin19531980%31
K28.611 m4.020 mKarakoram · Pakistan, Çin19542021%32
Kangchenjunga8.586 m3.922 mHimalaya · Nepal, Hindistan19551986%32
Lhotse8.516 m610 mHimalaya · Nepal, Çin19561988%33
Makalu8.485 m2.378 mHimalaya · Nepal, Çin19552009%33
Cho Oyu8.188 m2.340 mHimalaya · Nepal, Çin19541985%34
Dhaulagiri8.167 m3.357 mHimalaya · Nepal19601985%34
Manaslu8.163 m3.092 mHimalaya · Nepal19561984%34
Nanga Parbat8.125 m4.608 mKarakoram · Pakistan19532016%35
Annapurna8.091 m2.984 mHimalaya · Nepal19501987%35
Gasherbrum I8.080 m2.155 mKarakoram · Pakistan, Çin19582012%35
Broad Peak8.051 m1.701 mKarakoram · Pakistan, Çin19572013%35
Gasherbrum II8.034 m1.524 mKarakoram · Pakistan, Çin19562011%35
Shishapangma8.027 m2.897 mHimalaya · Çin19642005%35

Rakamlarla 14 zirve

Zirvelerin 9 tanesi Himalaya'da, 5 tanesi Karakoram'dadır; 8 tanesi tamamen ya da kısmen Nepal sınırları içindedir. En yüksek zirve Everest (8.849 m) ile listenin sonundaki Shishapangma (8.027 m) arasındaki fark 822 metredir. İlk tırmanışlar 1950 ile 1964 arasındaki 14 yıla sığar; kışın ilk kez tırmanılması ise çok daha uzun sürmüştür: ilk kış zirvesi 1980, sonuncusu 2021 yılında yapılmıştır.

Yükseklik ile göreli yükseklik farkı

Yükseklik, zirvenin deniz seviyesinden ölçülen boyudur. Göreli yükseklik (prominence) ise zirveden, daha yüksek bir komşu zirveye geçmek için inilmesi gereken en düşük noktaya kadar olan farktır; bir dağın çevresinden ne kadar "bağımsız" yükseldiğini gösterir. Everest dünyanın en yüksek noktası olduğu için göreli yüksekliği kendi yüksekliğine eşittir. Lhotse ise 8.516 m yüksekliğine karşın yalnızca 610 m göreli yüksekliğe sahiptir, çünkü komşu bir zirveye bağlı bir sırt üzerinde yükselir.

Ölüm bölgesi ve hava basıncı

Dağcılıkta 8.000 metrenin üstü "ölüm bölgesi" olarak anılır: hava basıncı ve dolayısıyla soluduğunuz havadaki oksijenin kısmi basıncı deniz seviyesinin yaklaşık üçte birine iner ve insan vücudu bu yükseklikte uzun süre uyum sağlayamaz. Tablodaki basınç yüzdeleri Uluslararası Standart Atmosfer (ICAO) formülüyle hesaplanmıştır; gerçek değer hava durumuna ve mevsime göre birkaç yüzde değişebilir. Türkiye'deki yükseklikleri karşılaştırmak için il rakımları sayfasına bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Dünyanın en yüksek dağları nereden veri alıyor?
Yükseklik, göreli yükseklik (prominence) ve ilk tırmanış tarihleri Wikipedia/Wikidata kaynaklı, çapraz kontrol edilmiş değerlerdir.

Neden sadece 8.000 metre üzeri zirveler var?
Dünyadaki tüm 8.000 metre üzeri zirveler ('eight-thousanders') doğal, tanınmış bir set oluşturur — hepsi Himalaya ve Karakoram sıradağlarında bulunur.